Lan Phi Tâm Hymenorchis phitamii Aver., sp. nov.

Đánh giá: 0 người đã đánh giá bài báo này.
Người viết: theo hoalanvietnam.org, ngày 2/15/2016, trong mục "HOA LAN"
Tóm tắt: Các khoa hoc gia Leonid V. Averyanov, Nông Văn Duy và Phan Kế Lộc vừa thông báo trên trang Taiwania, 57(4): 372–376, 2012 (tiếng Anh) về cây Hymenorchis phitamii là một loài và một giống lan hoàn toàn mới lạ đã tìm thấy tại Việt Nam


Các khoa hoc gia Leonid V. Averyanov, Nông Văn Duy và Phan Kế Lộc vừa thông báo trên trang Taiwania, 57(4): 372–376, 2012 (tiếng Anh) về cây Hymenorchis phitamii là một loài và một giống lan hoàn toàn mới lạ đã tìm thấy tại Việt Nam.

Hymenorchis viết tắt là Hyrch. do khoa học gia Rudolf Schlechter tìm ra vào năm 1913 và phitamii là tên của anh Nguyễn phi Tâm, người đã tìm ra cây lan này. Vây xin đặt tên Việt là lan Phi Tâm.

Dưới đây là những hình ảnh cây lan Phi Tâm Hymenorchis phitamii do Nông Văn Duy kèm theo trong bản thông báo kể trên:

Hymenorchis phitamiiHymenorchis phitamii
Hymenorchis phitamii

Theo các khoa học gia kể trên, cây Hymenorchis phitamii trông hơi giống với cây Hyrch. javanica, nhưng khác ở chỗ đầu lá bị lõm vào, lưỡi hoa tròn, lá và cánh hoa hơi thẳng và có răng cưa nhỏ. (Vietnamese plant looks fairly similar with Javanese species on its vegetative characteristics, but differs in emarginate, long erose-dentate, almost orbicular lip and hardly serrulate or even nearly entire straight margin of tepals and old leaves.) Xin nhìn kỹ 2 hình dưới đây:

Hymenorchis phitamii
Hymenorchis phitamii
Nông Văn Duy
Hymenorchis javanica
Hymenorchis javanica
orchids.unibas.ch

Hymenorchis javanicaBên cạnh đây là bản vẽ cây Hyrch phitamii do Leonid Averyanov và T. Maisak có những chi tiết mà máy ảnh không thể thu nhận được.

Hymenorchis phitamii là một loài phong lan rất nhỏ, thân rất ngắn từ 0,5-2 phân với 5-10 lá xếp ở 2 bên, dài 1,25-2 phân, ngang từ 0,5-1 phân và rất nhiều rễ. Chùm hoa mọc ở cuống lá dài 0,5-1 phân với 2-6 hoa to 1-1,5 phân, nở vào mùa Thu, cánh hoa mầu trắng, mỏng, ngang to 1 phân, không hương thơm, tàn trong vòng 10-15 ngày.

Trên thế giới hiện nay có 11 cây Hymenorchis:
1. Hymenorchis caulina Schltr. 1913
2. Hymenorchis foliosa Schltr. 1913
3. Hymenorchis glomeroides J.J. Sm. 1929
4. Hymenorchis javanica (Teijsm. & Binn.) 5. Schltr. 1913
5. Hymenorchis kaniensis Schltr. 1913
6. Hymenorchis nannodes Schltr. 1913
7. Hymenorchis saccata Schltr. 1913
8. Hymenorchis serrata Schltr. 1913
8. Hymenorchis serrulata (N. Hallé) Garay 1986
10. Hymenorchis vanoverberghii (Ames) Garay 1972
11. Hymenorchis tanii Schuit. & Devogel 2009
Những cây lan này mọc ở Java, Philippines, New Guinea, New Caledonia, nay thêm cây Hymenorchis phitamii nữa là 12 giống.

Mùa Thu năm 2010 anh Lê Trọng Châu ở Đà lạt có gửi cho tôi một bức ảnh, có lẽ cùng là cây lan của anh Phi Tâm, không rõ là cây gì, tôi bèn gửi ảnh hỏi một số khoa hoc gia ngoại quốc, nhưng khi họ muốn biết các tư liệu khác, đều không có cho nên đành chịu.
Hymenorchis javanica
Lê Trọng Châu

Anh Phi Tâm cho chúng tôi biết chuyện anh gặp cây lan này như sau:

Một ngày cuối tháng 5/2010 cháu đi công tác vào xã Đưng K Nớ, huyện Lạc Dương trên đường chiều về Đà Lạt, cháu dành chút ít thời gian đi vào một cánh rừng nguyên sinh, tại đây cháu có duyên gặp được 3 cây lan đơn thân 6 lá lạ đang bám vào một cành cây khô bị gãy ngã rơi xuống đất.

Cháu lấy về trồng thì cây ra hoa vào đầu tháng 10 năm 2010. Cháu và các bạn hữu mê lan "lang thang trên Net" tìm tên cho cây lan lạ này nhưng không có kết quả, quá mất thời gian, cuối cùng chúng cháu quyết định nhờ GS Phan Kế Lộc và GS Averyanov giúp đỡ lúc hai GS tham dự hội thảo "Thực vật chí Campodia-Laos-VietNam" tại Hà Nội đầu tháng 12/2010 (thời điểm này anh Nông Văn Duy đang làm luận án tiến sĩ tại Trung Quốc).

Ngày 15 tháng 01 năm 2011 cháu cùng anh Duy (về nghỉ Tết Nguyên Đán) và ba người bạn đã đến nơi cháu lấy cây Hymenorchis. Tại đây chúng cháu thấy có thêm 3 cây lan này nữa, anh Duy lấy một cây về lưu tại Viện Sinh Học Tây Nguyên-Đà Lạt, anh Duy khảo sát đặc điểm môi trường sống, xác định toạ độ, độ cao, chụp hình v.v... lấy đầy đủ thông tin để gởi GS Averyanov hoàn thiện bản mô tả cho loài Hymenorchis mới này.


Hymenorchis phitamii
Ảnh: Nguyễn Phi Tâm
Hymenorchis phitamii
Ảnh: Nguyễn Thiện Tịch
Hymenorchis phitamii
Ảnh: Nguyễn Phi Tâm
Hymenorchis phitamii
Ảnh: Nguyễn Thiện Tịch

Theo các khoa học gia ước đoán hoa lan của Việt Nam có thể lên tới 1200 giống, ngang hàng với Thái Lan. Với cây Hymenorchis phitamii và theo sư kiểm kê trong mục Lan Rừng VN từ A-Z, tổng số hoa lan tại Việt Nam lên tới 164 loài và 1108 giống.

Hiện nay có một vài cây lan mới được tìm ra như cây Vanilla sp. tìm thấy ở khu bảo tồn thiên nhiên Hòn Bà, Khánh Hòa nhưng chưa được nhận định và chính thức công bố. Cũng trong thời gian vừa qua có một vài cây mới lạ, nhưng rất tiếc đã công bố bằng Việt Ngữ, cho nên không được thế giới bên ngoài biết đến. Vì vậy khi công bố cần phải dùng một ngoại ngữ phổ thông với thế giới và nên dùng những danh từ khoa học (Orchid Terminology) để tả rõ những chi tiết của thân cây, hoa lá và những dữ liệu cần thiết như địa điểm, cao độ v.v...

Muốn biết rõ chi tiết xin xem nguyên bản Taiwania, 57(4): 372–376, 2012 (tiếng Anh).

Chúng tôi hy vọng trong tương lai chúng ta sẽ còn thấy nhiều cây lan mới lạ của Việt Nam nữa.

Westminster 19-12-2012
BÙI XUÂN ĐÁNG


Chia sẻ bài báo này với bạn bè.


Ý kiến bạn đọc

Viết bình luận của bạn
Name:
E-mail:
Lời bình:
Insert Cancel



Các bài báo cùng chuyên mục Các bài báo cùng chuyên mục

Nuôi gia súc


Nuôi gia cầm


Nuôi các loại khác


Phòng và trị bệnh cho cây trồng, vật nuôi


Trồng cây ăn trái


Trồng rau đậu, hoa màu


Trồng cây lương thực


Trồng hoa, cây cảnh


Trồng cây rừng, cây công nghiệp


Cây làm thuốc, con làm thuốc

Rau hoa quả làm thuốc (Thảo dược)


Trồng các loại cây khác


Phân bón

Phân bón và cách bón phân

Nước tưới và tưới nước

Tưới nước và tiết kiệm nước tưới

Trồng trọt, chăn nuôi theo mùa


Vật tư, trang thiết bị nông nghiệp


Bảo quản, chế biến sau thu hoạch


Các chuyên đề nông nghiệp khác



































Thăm dò chính
Nhà Lan có 4 chuồng gà, mỗi chuồng có 8 con gà. Hỏi nhà Lan có tất cả bao nhiêu con gà? Phép tính đúng là




Các thăm dò đã lưu

NÔNG HỌC TRÊN FACEBOOK
HÃY KẾT NỐI VỚI NÔNG HỌC+
Giỏ hàng

Bạn chưa bỏ gì vào giỏ hàng

Lịch sử hóa đơn

GIÁ NÔNG SẢN
Lợn hơi
55,000/Kg
Điều hạt thô
26,000/Kg
Đường Biên Hoà (loại xuất khẩu)
21,000/Kg
Muối hạt
5,500/Kg
Muối iốt
6,000/Kg
Gà Tam Hoàng hơi
72,000/Kg
Gà Công nghiệp hơi
45,000/Kg
Thịt nạc đùi bò
220,000/Kg
Thịt bò thăn
260,000/Kg
Thịt lợn đùi
85,000/Kg
Thịt nạc
95,000/Kg
Trứng vịt
34,000/Kg
Trứng gà công nghiệp
25,000/Kg
Vừng vàng loại 1
65,000/Kg
Đậu đen loại 1
50,000/Kg

Xem giá các mặt hàng khácXem giá các mặt hàng khác

1 số lưu ý khi mua xe ben
by seoga121991
Hướng Tây Nam ngôi nhà và tiền tài sức khỏe người phụ nữ
by tuminhvo379
Hướng dẫn dùng Tampon thay băng vệ sinh
by dudoan
Lắp đặt camera quận Tân Bình, camera Tân Bình, lắp đặt camera giả rẻ – Gọi ngay vào hotline 0938 149 009 để biết thêm chi tiết
by tanphat
Bán Các loại gạch block lát vỉa hè giá rẻ ở quận 10
by lamvisachauau
HOA LAN BÍ KÍP

Hoa Lan Bí Kíp #11
Chiêu số 11: Kiến mang sâu bọ và bệnh tật đến cho lan. Muốn diệt trừ kiến hãy rắc Diazinon granule vào chậu và chung quanh nơi để lan.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #39
Chiêu số 39: Rễ lan được coi như buồng phổi. Chúng cũng cần không khí để thở. Giữ cho chúng đừng bị ngộp trong đất trồng.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #20
Chiêu số 20: Sau khi tưới cây lan xong, nghiêng chậu cho nước dư thừa đổ ra ngoài hết.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #51
Chiêu số 51: Nên giữ lại những nút chai rượu vang (rượu chát) và dùng để trồng lan, nó làm cho thoáng khí chung quanh rễ.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #70
Chiêu số 70: Vào mùa lạnh hãy phun hơi sương với bình xịt chứa nước nóng, tránh xịt vào hoa.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #70
Chiêu số 70: Vào mùa lạnh hãy phun hơi sương với bình xịt chứa nước nóng, tránh xịt vào hoa.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #75
Chiêu số 75: Ngoài ra khi cây đã đâm chồi hoa hay ra nụ không cần bón phân nữa.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #39
Chiêu số 39: Rễ lan được coi như buồng phổi. Chúng cũng cần không khí để thở. Giữ cho chúng đừng bị ngộp trong đất trồng.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #29
Chiêu số 29: Khi vo gạo, bạn hãy giữ nước gạo lại và phun nhẹ cho lan. Làm như vậy coi như bạn đang tưới cho cây sinh tố B1, hữu hiệu chẳng khác nào Superthrive. Nhưng đừng dùng khi nước vo gạo đã chua.



theo hoalanvietnam.org

Hoa Lan Bí Kíp #47
Chiêu số 47: Dùng một phần sữa một phần nước để chùi hay làm bóng lá lan. Thật kỳ diệu vì vừa không độc hại mà lại có sẵn.



theo hoalanvietnam.org

chợ nông sản

Hãy khám phá chức năng mới của chúng tôi: tạo gian hàng, đăng sản phẩm để rao bán trực tuyến một cách miễn phí.

Cơ hội để bạn mở rộng kinh doanh, tìm kiếm đối tác và tăng doanh số nhanh nhất.

Bạn cũng đang kinh doanh trong lĩnh vực nông sản?

Tham gia ngay

KỸ THUẬT THỦY SẢN

Kỹ thuật nuôi tôm



Phòng & trị bệnh


Kỹ thuật nuôi cá


Kỹ thuật nuôi các loại thủy hải sản khác


Môi trường nước


Nuôi thủy sản theo mùa


Vật tư & trang thiết bị: thuốc, hóa chất xử lý môi trường, thức ăn, dụng cụ, thiết bị


Nuôi thủy sản theo luật và tiêu chuẩn


An toàn thực phẩm thủy hải sản


Các chuyên đề khác

Video clip nông nghiệp, thủy sản
Hỏi - đáp, thảo luận
Tin tức về các kỹ thuật mới
Các cơ quan khuyến nông - ngư
Các cơ sở đào tạo & nghiên cứu
Sách, giáo trình và website

WEBSITE LIÊN KẾT