Thời gian qua, xã Thiệu Công, huyện Thiệu Hóa đã có nhiều biện pháp tích cực vận động nông dân đổi điền, dồn thửa, hình thành vùng chuyên canh lúa kết hợp với nuôi thả thủy sản, từng bước khai thác có hiệu quả tiềm năng đất đai, mặt nước, nâng cao giá trị thu nhập trên một đơn vị diện tích.
Để nâng cao hiệu quả phong trào nuôi thủy sản nước ngọt, đặc biệt là tạo nên những mô hình bền vững về lĩnh vực này ở địa phương, từ năm 2005, xã Thiệu Công đã cho các hộ dân đấu thầu 25 ha khu vực vùng trũng Đồng Vước để nuôi cá trong ruộng lúa. Đây là vùng đất lâu nay cấy lúa kém hiệu quả do thường xuyên bị ngập úng, năng suất rất thấp. Những năm trước, việc nuôi cá ở đây chủ yếu theo kiểu nhỏ lẻ, tận dụng những ao, mương quanh nhà để có thêm thực phẩm cải thiện bữa ăn hàng ngày. Với mô hình được đầu tư làm bờ bao hoàn chỉnh, có cán bộ kỹ thuật thường xuyên xuống kiểm tra, theo dõi và hướng dẫn nên cá phát triển tốt. Hiện nay, các hộ nuôi thả đã cho thu hoạch đều đạt hiệu quả khá. Trên diện tích 25 ha của khu vực đồng sâu trũng Đồng Vước đã được chuyển đổi thực hiện theo nhiều mô hình khá đa dạng. Một vụ lúa + một vụ nuôi cá, kết hợp với chăn nuôi gà, lợn trên bờ. Các mô hình trang trại này đều có hệ thống nhà tạm, kết hợp chăn nuôi gà, ngan, vịt, tạo thành mô hình VAC khép kín. Hoặc với mô hình xen canh hai vụ lúa + một vụ cá, vốn đầu tư ít hơn, thức ăn cho cá chủ yếu sử dụng phân hữu cơ và phụ phẩm nông nghiệp, ngoài thu nhập hai vụ lúa, năng suất trung bình cũng đạt trên 1 tấn cá/ha/năm, doanh thu đạt trên 50 triệu đồng/ha/năm.
Nhờ phát triển các trang trại theo mô hình cá - lúa, đời sống của nhiều hộ nông dân trong xã được cải thiện đáng kể. Điển hình như hộ anh Nguyễn Văn Quế, thôn Nhân Mỹ. Năm 2005, anh mạnh dạn đấu thầu 25 ha đất ruộng trũng rồi chuyển sang đào ao nuôi cá. Buổi đầu, có thời gian hàng tháng trời anh dầm mình dưới nước đào, xúc đất đắp ao, phát lau, sậy, làm sạch môi trường, xây hệ thống cống lấy nước vào các ô, đầm. Được tham dự các lớp tập huấn về kỹ thuật nuôi cá nước ngọt, anh ghi chép cẩn thận những kiến thức thu được để áp dụng vào ao, đầm nhà mình. Ngay năm đầu tiên, gia đình anh thu hoạch trên 10 tấn cá các loại. Chưa thỏa mãn với kết quả đạt được, anh mạnh dạn chia nhỏ ao, đầm thành nhiều ô nhỏ, chỗ cao cấy một vụ lúa, chỗ sâu thả cá theo mô hình “trên lúa, dưới cá”. Nhờ cách làm này, năm nào gia đình anh cũng có thu nhập trên 200 triệu đồng. Hiện tại 25 ha của mô hình cá - lúa ban đầu, anh đã chia thành nhiều mô hình nhỏ, giao khoán cho 6 hộ dân khác trong vùng cùng làm. Anh Quế cho biết: Mô hình này thích hợp, dễ nuôi, lợi cho môi trường sinh thái. Trong thời gian lúa mới cấy thì cho cá vào ao ươm riêng bằng thức ăn công nghiệp, cá khoảng 1 tháng tuổi thì thả vào ruộng khi lúa bắt đầu đẻ nhánh, từ đó cá sinh trưởng bằng thức ăn tự nhiên. Qua hơn bốn tháng nuôi, các loại cá truyền thống như: rô phi, chép, mè trắng... đã cho thu hoạch. Bây giờ mô hình cá - lúa đã thật sự cuốn hút người nông dân nơi đây.
Ngoài lợi nhuận từ cá, trên những ruộng lúa kết hợp thả cá, cây lúa cũng phát triển tốt, đặc biệt ít bị sâu bệnh, năng suất không thua gì diện tích chuyên canh lúa. Theo hạch toán của gia đình anh Quế thì lợi nhuận thu được gấp 1,5 đến 2 lần so với chỉ cấy lúa; riêng nuôi cá, lời gấp 5 đến 6 lần so với vốn đầu tư. Nhưng cái lợi lớn nhất mà bà con thấy được là mô hình cá - lúa mang tính bền vững cao. Hiệu quả từ việc chuyển ruộng sâu trũng sang nuôi trồng thủy sản kết hợp cấy lúa của mô hình nhà anh Quế đã góp phần thúc đẩy phong trào nuôi thủy sản ở Thiệu Công phát triển.
Khánh Phương
Nguồn tin: Thanh Hóa
