Gần một tháng trở lại đây, hàng trăm tàu của ngư dân các xã Phú Thuận và thị trấn Thuận An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên – Huế gặp rất nhiều khó khăn vì thiếu hụt nước đá nghiêm trọng để bảo quản hải sản đánh bắt.
Tàu cá của ông Hà Văn Trai, xã Phú Thuận, mỗi chuyến đánh bắt phải mua hơn 100 cây nước đá để bảo quản hải sản. Giờ đây, tàu ông thiếu nước đá nghiêm trọng. "Cả cảng ni, tàu mô cũng kêu trời vì thiếu nước đá. Tàu của tui có bữa chỉ mua được 4 - 5 chục cây đá non, đi được một hai ngày chi đó là tan thành nước hết”, ông Trai nói.
Đánh cá hồi hộp theo... nước đá
Thiếu nước đá, ông Trai không đánh bắt xa mà chỉ quanh quẩn gần bờ, lúc nào cá bắt vừa đủ lượng nước đá bảo quản có trên tàu phải tức tốc trở vào. Những chuyến đánh bắt gần bờ cũng phải rút ngắn ngày lại, tăng chuyến khiến chi phí dầu mỡ “ngốn” gần hết số tiền bán cá. Nhưng là mùa cao điểm, tàu ông Trai không thể nằm bờ.
Không riêng gì ông Trai, còn có hàng trăm chủ tàu khác cũng chịu cám cảnh cá ươn, bốc mùi bán với giá bằng nữa mà con buôn cũng còn chê. Nguyên nhân là do điện cúp luân phiên dẫn đến những cơ sở sản xuất gặp khó khăn trong việc sản xuất nước đá. Từ khi chi nhánh điện Tân Mỹ, điện lực Thừa Thiên – Huế áp dụng lịch cúp điện luân phiên đối với cảng cá Thuận An, cơ sở sản xuất nước đá của ông Trương Vĩnh Thành mỗi ngày chỉ hoạt động được 1/3 công suất. Nhưng nước đá làm ra rỗng ruột, kém chất lượng.
Ông Thành nói: “Mỗi mẻ đá phải chạy liên tục 16 tiếng, nhưng hiện tại mỗi ngày chỉ có điện 11 tiếng. Có khi đang chạy giữa chừng cúp điện phải chờ cho có điện lại mới tiếp tục, dẫn đến chi phí tăng cao. Ngư dân cũng khổ mà chủ nước đá như tụi tui cũng khổ lây”. Ông Thành cũng đã tính đến việc đưa máy nổ để sản xuất đá, nhưng chi cho xăng dầu tăng gấp đôi… Tại thị trấn Thuận An, có 13 cơ sở sản xuất nước đá, với khoảng 13 tấn nước đá thành phẩm ngày đêm để đáp ứng cho nhu cầu của ngư dân.
Nắng nóng, cá chết hàng loạt
Trong lúc việc thiếu nước đá chưa được giải quyết cho ngư dân thì tại huyện Quảng Điền, Phú Vang, Phú Lộc tỉnh Thừa Thiên Huế, trời nắng nóng đã làm cho hàng chục héc ta hồ nuôi cá kình cũng đồng loạt chết.
Nửa tháng trở lại đây, cá ở cả 5 hồ nuôi của gia đình anh Đặng Phước Chút ở xã Quảng Phước (Quảng Điền) chết nổi trắng hồ, bốc mùi nồng nặc. “Vậy là mất đứt 70 triệu đồng, toàn là tiền vay mượn, giờ không biết làm sao đây” - anh Chút rầu rĩ. Cạnh đó, các hồ cá kình của chị Lê Thị Thảo cũng chết la liệt. Nuôi cá kình là nghề chính của gia đình chị, nay cá chết hàng loạt, chị trở nên khánh kiệt.
Xã Quảng Phước có đến 100/170 ha hồ nuôi cá kình bị chết, trong đó thiệt hại nặng nề nhất là các thôn Mai Dương, Phước Lâm, Phước Lý. Diện tích cá chết tăng chóng mặt hàng ngày và không thể kiểm soát.
Ông Hà Văn Duy - cán bộ thủy sản xã Quảng Phước, cho biết, trước đây người dân trên địa bàn xã làm nghề nuôi tôm nhưng thất bại liên tiếp do môi trường nước ô nhiễm. Từ năm 2008, xã vận động người dân chuyển sang nuôi cá kình. Địa phương đã tập huấn kỹ cho người dân về kỹ thuật nuôi nhưng không hiểu sao cá vẫn chết. Còn ông Hồ Vang - Trưởng Phòng NN&PTNT huyện Quảng Điền, phỏng đoán cá chết là do môi trường nước thay đổi, nắng nóng hơn mọi năm cũng chính là nguyên nhân làm cá chết, ngành nông nghiệp cũng “bó tay”.
Ngoài Quảng Phước, tình trạng cá nuôi chết hàng loạt còn xảy ra tại nhiều địa phương khác ở Thừa Thiên - Huế: xã Hải Dương (huyện Hương Trà), thị trấn Thuận An (huyện Phú Vang), Vinh Giang, Vinh Hiền (huyện Phú Lộc)... Không chỉ có cá nuôi chết, mà tôm nuôi cũng đồng loạt chết, diện tích này đã lên đến 1.700 ha, trước sự bất lực của người dân và ngành thủy sản.
Hiện nay, việc cúp điện luân phiên dẫn đến việc sản xuất đá thiếu hụt nghiêm trọng. Trao đổi với chúng tôi, ông Cao Quốc Cuờng, Phó giám đốc cảng cá Thuận An cho biết, ban giám đốc công ty đã làm việc với chi nhánh điện Tân Mỹ, đơn vị này hứa sẽ ưu tiên cho cảng cá Thuận An, thế nhưng không hiểu vì lý do gì, việc cúp điện luân phiên vẫn được chi nhánh điện áp dụng đối với cảng cá.
Việc thiếu điện để sản xuất nước đá dẫn đến việc bảo quản sản phẩm của ngư dân không đảm bảo, đã gây thất thoát khoảng 30 - 50% chất lượng của sản phẩm nhập qua cảng cá. Việc này cũng rút ngắn thời gian bám biển cũng như ảnh hưởng rất lớn đến đời sống của bà con ngư dân.
HỒ HƯƠNG GIANG
Nguồn tin: Sài Gòn Tiếp Thị
